Osoby, które pracowały zarówno w Polsce, jak i w USA, często mają prawo do dwóch niezależnych świadczeń: z ZUS oraz z amerykańskiego systemu Social Security. Zasady są jednak bardziej złożone niż samo „pobieranie dwóch emerytur”, bo znaczenie mają m.in. staż ubezpieczeniowy, sposób obliczenia świadczenia, minimalna emerytura, miejsce zamieszkania, dokumenty potwierdzające zatrudnienie oraz ewentualne skutki pracy zarobkowej po przejściu na emeryturę.
- Polacy mieszkający w USA mają prawo do dwóch świadczeń emerytalnych
- Zasady uzyskania emerytury w Polsce
- Zasady łączenia emerytury polskiej i amerykańskiej
- Wniosek o emeryturę ZUS- jakich dokumentów potrzebujesz, aby uzyskać emeryturę
- Pomoc kancelarii w uzyskaniu emerytury w Polsce dla osób mieszkających w USA
Polacy mieszkający w USA mają prawo do dwóch świadczeń emerytalnych
Polsko-amerykańska umowa o zabezpieczeniu społecznym pozwala osobom pracującym w obu państwach uzyskiwać świadczenia z obu systemów, o ile spełnione są warunki każdego z nich osobno. Będą to dwa odrębne świadczenia. Emerytura z ZUS odpowiadać będzie latom przepracowanym w Polsce i bardzo często przekracza wartość emerytury minimalnej, która w 2026 roku wynosi 1.800 zł netto (ok. 500 USD).
Emeryturę można uzyskać bez konieczności powrotu do kraju- albo za pośrednictwem lokalnego biura Social Security Administration (SSA) albo udzielając pełnomocnictwa osobie, która będzie reprezentowała Państwa przed polskim organem rentowym.
Nie ma problemów, aby emerytura mogła być przekazywana na rachunek bankowy w USA.
Zasady uzyskania emerytury w Polsce
Z punktu widzenia ZUS, obecne miejsce zamieszkania wnioskodawcy nie ma znaczenia. Liczy się osiągnięcie wieku emerytalnego (60 lat dla kobiet, 65 lat dla mężczyzn) i odpowiedni staż podlegania ubezpieczeniom społecznym w Polsce (zazwyczaj staż pracy lub służby, ale też okres opieki nad dzieckiem, nauki w szkole wyższej, pobieranie zasiłku macierzyńskiego).
Wyjątkowa jest sytuacja osób urodzonych przed 1 stycznia 1949 r.- aby uzyskały one prawo do emerytury muszą wykazać odpowiedni staż pracy, który wynosi 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn. Jeżeli ubezpieczony nie posiada wystarczającego stażu pracy w Polsce, aby samodzielnie nabyć prawo do emerytury, okresy ubezpieczenia z obu państw są sumowane w celu ustalenia uprawnień. Jednak do obliczeń wysokości emerytury brane są pod uwagę wyłącznie zarobki uzyskane w Polsce.
Osoby urodzone po 31 grudnia 1948 r. uzyskują prawo do emerytury pod warunkiem opłacenia składek w Polsce za przynajmniej jeden dzień. Tym samym długość ogólnego stażu pracy nie jest warunkiem koniecznym do przyznania świadczenia. Emerytura obliczana jest wyłącznie na podstawie stażu ubezpieczeniowego w Polsce.
Emerytura minimalna w Polsce dla mieszkańca USA
Osoby urodzone po 1948 roku mają gwarancję emerytury minimalnej, czyli niezależnej od faktycznie uiszczonych składek, jeżeli wykażą staż ubezpieczeniowy na poziomie co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn. Nawet jeżeli z danych ZUS wynika, że uiszczone na przestrzeni lat składki dawałyby mniejsze świadczenie, to emerytura jest automatycznie podwyższana do wspomnianej wyżej minimalnej kwoty, która w 2026 roku wynosi ok. 1.800 zł netto (ok. 500 USD).
Bardzo często osoby mieszkające w USA są w błędnym przekonaniu, że nawet jeżeli zawnioskują o emeryturę z ZUS, to będzie ona bardzo niska. W praktyce okazuje się że kwota ta znacznie przekracza ich oczekiwania. Zwłaszcza w przypadku kobiet- po zsumowaniu okresów pracy, zasiłków macierzyńskich, okresów opieki nad dziećmi bardzo często uzyskujemy ponad 20 lat stażu ubezpieczeniowego i prawo do emerytury w minimalnej kwocie!
Kluczowy warunek uzyskania emerytury w Polsce, o którym wiele osób zapomina!
Dla osób, które na stałe wyjechały z kraju, pewnym absurdem jest jeden z kluczowych warunków uzyskania emerytury w naszym kraju. Chodzi o konieczność rozwiązania stosunku pracy choćby na jeden dzień. Tak, aby uzyskać prawo do emerytury, należy się zwolnić na minimum 24 godziny, w tym czasie złożyć wniosek i już następnego dnia możemy wrócić (a konkretnie zatrudnić się ponownie) do tej samej pracy. Organ bardzo wnikliwie kontroluje spełnienie tego warunku, zwłaszcza gdy pracujemy za granicą musimy uważać na lokalne procedury, aby rzeczywiście przez ten jeden dzień pozostawać bez pracy, a kolejne zatrudnienie nie stanowiło przywrócenia do pracy.
Jeżeli jednak nie jesteśmy pewni, czy emeryturę z ZUS uzyskamy, albo jaka będzie jej wysokość, możemy zawnioskować, bez rozwiązywania stosunku pracy- wtedy ZUS przyzna świadczenie, ale jego wypłata pozostanie zawieszona do momentu przedłożenia dokumentu o zakończeniu zatrudnienia.
Zasady łączenia emerytury polskiej i amerykańskiej
Zasady jednoczesnego pobierania emerytury w Polsce i USA reguluje Umowa o zabezpieczeniu społecznym między Rzecząpospolitą Polską a Stanami Zjednoczonymi Ameryki, podpisana w Warszawie 2 kwietnia 2008 roku. Obie emerytury będą wypłacane jako dwa niezależne od siebie świadczenia oparte na stażu ubezpieczeniowym w danym kraju. Żadne ze świadczeń nie ma też ograniczeń co do miejsca zamieszkania. Nie istnieje żadna określona kwota (limit), powyżej której nie można łączyć obu emerytur.
Nieaktualny już problem z klauzulą WEP
Wiele osób pobierających w przeszłości emeryturę z ZUS i systemu amerykańskiego spotkało się z problemem klauzuli Windfall Elimination Provision (WEP), czyli eliminującej nieoczekiwany dochód. Przepisy w USA powodowały, że osoby uzyskujące świadczenia emerytalne w innych państwach miały zmniejszane emerytury wypłacane przez Social Security Administration.
Ustawa Social Security Fairness Act z dnia 5 stycznia 2025 r. uchyliła przepisy WEP. Obecnie pobieranie emerytury lub renty z ZUS nie powoduje już zmniejszenia kwoty otrzymywanej z amerykańskiego systemu Social Security.
Zasady wypłaty polskiej emerytury z ZUS dla mieszkańców USA
Emerytura może być przesyłana bezpośrednio na rachunek bankowy w USA. Zaleca się korzystanie z przelewów typu ACH „DIRECT DEPOSIT”, co pozwala uniknąć opłat bankowych. Jeżeli mieszkasz w USA, to Twoja emerytura będzie nawet wyższa niż ta sama emerytura dla osoby mieszkającej w Polsce- osoby mieszkające w USA nie są objęte polskim systemem ubezpieczenia zdrowotnego, więc od emerytury nie będzie potrącana składka.
Nie ma jednak możliwości uniknięcia potrącenia zaliczki na podatek dochodowy.
Wniosek o emeryturę ZUS- jakich dokumentów potrzebujesz, aby uzyskać emeryturę
Osoba mieszkająca na stałe w Stanach Zjednoczonych może dopełnić formalności bez konieczności przyjazdu do Polski. Pierwsza opcja to skorzystanie z pośrednictwa SSA lub ustanowienie pełnomocnika w Polsce. W sytuacjach prostych- kiedy posiadamy wszystkie dokumenty potwierdzające staż pracy w Polsce można skorzystać z pośrednictwa amerykańskiej administracji. Jednak, gdy sprawa jest bardziej skomplikowana, potrzebujemy archiwalnej dokumentacji, często ze zlikwidowanych już zakładów pracy, pomoc pełnomocnika może być konieczna.
Jak zawnioskować o emeryturę w Polsce, gdy mieszkasz na stałe w USA
Podstawą jest formularz EMP i ERP-6. Formularz EMP zawiera podstawowe dane i oświadczenia. Wniosek ERP-6 to tak naprawdę tabela, gdzie opisujemy nasz staż ubezpieczeniowy i wskazujemy dowody potwierdzające dany okres- najczęściej świadectwa pracy. Wspomniane dowody muszą fizycznie zostać przesłane do ZUS w oryginale lub poświadczone za zgodność z oryginałem.
Najczęstsze trudności formalne- brakujące świadectwa pracy
Najczęstszy problem to udowodnienie okresów pracy w zakładach, które zostały już zlikwidowane. Bardzo często osoby, które wyjechały do USA w przeszłości pracowały w Polsce w przedsiębiorstwach, które już nie istnieją, a same nie posiadają świadectw pracy lub innej dokumentacji pracowniczej. W takiej sytuacji nieoceniona może być pomoc pełnomocnika- prawnika- radcy prawnego lub adwokata.
Pełnomocnik może przeglądać akta dostępne w ZUS i przeanalizować jakie zatrudnienie jest już brane pod uwagę przez organ rentowy. Pełnomocnik może zwrócić się do byłych pracodawców, ich obecnych „spadkobierców”, krajowych archiwów dokumentacji pracowniczej lub przechowawców akt pracowniczych.
Pomoc kancelarii w uzyskaniu emerytury w Polsce dla osób mieszkających w USA
Proces ubiegania się o polską emeryturę przez osobę stale mieszkającą w Stanach Zjednoczonych bywa skomplikowany. Ogromna odległość utrudnia obieg korespondencji i kontakt z organem rentowym. Szczególnie problematyczna jest sytuacja, gdy musimy pozyskać archiwalne dokumenty potwierdzające nasze zatrudnienie przed wyjazdem do USA.
W takiej sytuacji warto skorzystać z pomocy naszej kancelarii! Koszt reprezentacji w procesie wnioskowania o rentę zwykle nie przekracza wysokości jednomiesięcznej emerytury minimalnej. Nasza kancelaria oferuje kompleksowe wsparcie prawne w tym zakresie – bez konieczności Twojego przyjazdu do Polski. Przejmujemy na siebie cały ciężar formalny: na podstawie udzielonego pełnomocnictwa lokalizujemy i uzyskujemy niezbędną dokumentację archiwalną z dawnych miejsc zatrudnienia, precyzyjnie sporządzamy wnioski emerytalne oraz reprezentujemy Cię w postępowaniu przed każdym oddziałem ZUS na terenie całego kraju.
Wszystkie formalności realizujemy całkowicie zdalnie. Niezależnie od tego, w którym stanie USA mieszkasz, konsultacje prowadzimy telefonicznie lub za pośrednictwem wygodnych komunikatorów internetowych. Nie ma problemu z ustaleniem konsultacji w godzinach przyjaznych dla mieszkańców drugiej strony globu! Wszelkie analizy i procedury opieramy na skanach dokumentów lub dokumentacji przesłanej pocztą. Pozwól nam zadbać o Twoje prawa emerytalne w Polsce, podczas gdy Ty będziesz cieszyć się spokojnym życiem w USA. Skontaktuj się z nami już dziś, aby umówić się na zdalną konsultację. Wystarczy opisać swoją sytuację w wiadomości na adres e-mail: kontakt@bartoszkowalewski.pl, skorzystać z formularza lub umówić konsultację pod numerem: 455-516-281.
